اقتصاد
وزیر راه و شهرسازی گفت: در همین دو سال، حدود ۴۰ همت به راه‌آهن چابهار ـ زاهدان تزریق شده است؛ آن هم در شرایطی که بیش از یک سال از این مدت با جنگ مواجه بودیم. ان‌شاءالله ظرف یکی دو ماه آینده می‌توانیم این پروژه را افتتاح کنیم. فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، در نوزدهمین همایش حمل‌ونقل ریلی با اشاره به اهمیت توسعه شبکه ریلی در پیشرفت اقتصادی کشور با بیان اینکه راه‌آهن یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های توسعه کشور و پشتوانه‌ای برای رونق تولید، گسترش تجارت و پیوند مناطق مختلف ایران با یکدیگر و با دنیاست، اظهار داشت: توسعه حمل‌ونقل ریلی علاوه بر کاهش هزینه‌های اقتصادی و مصرف انرژی، به افزایش بهره‌وری، ارتقای ایمنی و تقویت تاب‌آوری ملی کمک می‌کند. از این رو، توسعه این بخش هم در سیاست‌گذاری، هم در برنامه‌ریزی و هم در اقداماتی که وزارت راه و شهرسازی طی دو سال گذشته دنبال کرده، جایگاهی محوری دارد. وزیر راه و شهرسازی با تأکید بر اهمیت حمل‌ونقل ریلی در شرایط بحرانی گفت: اهمیت این جایگاه در شرایط بحران آشکارتر می‌شود؛ چراکه استمرار حمل کالاهای اساسی، نهاده‌های تولید و کالاهای راهبردی و همچنین جابه‌جایی مسافران برای حفظ جریان زندگی و فعالیت اقتصادی کشور ضروری است. صادق با اشاره به خسارات واردشده به زیرساخت‌های حمل‌ونقل کشور در جریان جنگ اظهار داشت: وقتی درباره هفت پل ریلی صحبت می‌کنیم، باید توجه داشته باشیم که این پل‌ها صرفاً سازه‌های عمرانی نیستند، بلکه زیرساخت‌هایی هستند که با تاب‌آوری مردم کشور ارتباط دارند. وی ادامه داد: دیدیم برنامه‌ریزی‌هایی که برای از بین بردن این ارتباطات انجام شده بود، صرفاً به ارتباطات داخل کشور محدود نمی‌شد. نتانیاهو، رئیس رژیم صهیونیستی، در اظهارات خود اذعان کرد که قصد داشتند ایران را از کشورهای همسایه و کشورهای همسایه را از ایران جدا کنند. این موضوع به معنای قطع اتصال کریدوری و از بین بردن ارتباطاتی بود که امکان جریان یافتن کالا و مسافر را فراهم می‌کرد. وزیر راه و شهرسازی با بیان اینکه شبکه ریلی با اتکا به زیرساخت پایدار، ناوگان آماده و نیروی انسانی توانمند، پشتیبان زنجیره تأمین کشور است، تصریح کرد: تحقق این هدف مستلزم توجه هم‌زمان به نوسازی ناوگان، نگهداری زیرساخت، رفع گلوگاه‌های شبکه و ارتقای بهره‌وری در بهره‌برداری است. صادق با اشاره به ظرفیت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی کشور گفت: در کنار این مسئولیت ملی، فرصت بزرگی نیز در حوزه حمل‌ونقل بین‌المللی داشته‌ایم و همچنان پیش روی ماست. موقعیت ایران در پیوند مسیرهای منطقه‌ای زمانی به درآمد ارزی پایدار و رونق اقتصادی تبدیل می‌شود که بتوانیم خدماتی رقابت‌پذیر، منظم و قابل اعتماد ارائه کنیم. وی افزود: صاحب کالا باید بتواند درباره زمان، هزینه و کیفیت حمل از مسیر ایران با اطمینان تصمیم بگیرد. از این رو، تکمیل کریدورهای ریلی همراه با دیپلماسی فعال حمل‌ونقل، تسهیل فرایندهای مرزی، هماهنگی تعرفه‌ها و توسعه خدمات منظم دنبال می‌شود. اتصال مؤثر بنادر، مراکز تولیدی و پایانه‌های لجستیکی به شبکه ریلی نیز در این زمینه اهمیت ویژه‌ای دارد. وزیر راه و شهرسازی با تأکید بر نقش بخش خصوصی در توسعه حمل‌ونقل ریلی اظهار داشت: شرکت‌های حمل‌ونقلی و لجستیکی بخش خصوصی، شرکای اصلی ما در ایجاد و حفظ مزیت رقابتی کشور هستند. وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای اتصال ریلی چابهار به شبکه سراسری ادامه داد: در پاییز ۱۴۰۳، اتصال ریلی زاهدان به خاش به طول حدود ۱۵۰ تا ۱۶۰ کیلومتر، که در دولت‌های گذشته برای آن زحمات زیادی کشیده شده بود، برقرار شده بود و ما عملیات ادامه مسیر از خاش به سمت چابهار را آغاز کردیم. در آن زمان، خاش هنوز به بندر چابهار متصل نبود. صادق با بیان اینکه اتصال ریلی زاهدان به چابهار از اهمیت راهبردی و استراتژیک برخوردار است، گفت: همه شما عزیزان مستحضرید که دنیا نیز از اهمیت و جایگاه این اتصال آگاهی دارد. وی افزود: در همین دو سال، حدود ۴۰ همت به راه‌آهن چابهار ـ زاهدان تزریق شده است؛ آن هم در شرایطی که بیش از یک سال از این مدت با جنگ مواجه بودیم. ان‌شاءالله ظرف یکی دو ماه آینده می‌توانیم این پروژه را افتتاح کنیم. صادق با اشاره به شرایط بنادر کشور در دوره اخیر گفت: اتفاقاتی که در بنادر شمالی رخ داد و محاصره‌ای که در بنادر جنوب داشتیم، موجب شد بخشی از بار را از بنادر شمالی وارد کنیم. موضوعی که در این میان اهمیت داشت، رونق، بهره‌برداری عملی و اقدام اجرایی در آپرین بود. به هر حال، آنچه طی دو سال گذشته در آپرین اتفاق افتاد، بهره‌برداری و رونق اقتصادی را به دنبال داشت. وی ادامه داد: یکی از الزامات تحقق اهدافی که بخشی از آن انجام شده و همچنان باید اقدامات بعدی برای رفع گلوگاه‌ها در آن صورت بگیرد، افزایش بهره‌وری و ارتقای سهم حمل‌ونقل ریلی در جابه‌جایی بار و مسافر است. این هدف صرفاً با توسعه خطوط محقق نمی‌شود، بلکه به تناسب میان ظرفیت زیرساخت، ناوگان و کیفیت خدمات نیاز دارد. وزیر راه و شهرسازی با اشاره به اهمیت برقی‌سازی خطوط ریلی تصریح کرد: برقی‌سازی خطوط ریلی نیز به‌عنوان یکی از سیاست‌های مهم این حوزه، با اولویت محورهای پرتردد و راهبردی دنبال می‌شود. موفقیت این سیاست به هماهنگی در توسعه خط، تأمین ناوگان، زیرساخت انرژی و سامانه‌های بهره‌برداری نیاز دارد و همکاری بخش حمل‌ونقل و انرژی در آن تعیین‌کننده است. صادق با اشاره به فرصت‌های فناوری در صنعت ریلی اظهار داشت: ناگزیر هستیم نقش فناوری را در این حوزه بسیار پررنگ‌تر کنیم. دیجیتال‌سازی و هوش مصنوعی می‌توانند در مدیریت ظرفیت شبکه، پیش‌بینی خرابی تجهیزات، برنامه‌ریزی تعمیرات، افزایش ایمنی و بهبود خدمات مؤثر باشند. فناوری زنجیره بلوکی نیز می‌تواند در کاربردهای مناسب به شفافیت و رهگیری اسناد و مبادلات کمک کند. معیار ما در استفاده از فناوری، حل مسائل واقعی و بهبود قابل سنجش عملکرد است. صادق با اشاره به اهمیت تأمین نیروی کشش در شبکه ریلی اظهار داشت: در این میان، مسئله لوکوموتیو برای ما اهمیت ویژه‌ای دارد. کمبود نیروی کشش و پایین بودن قابلیت دسترسی بخشی از ناوگان دیزلی، بر ظرفیت حمل و کیفیت خدمات اثر مستقیم می‌گذارد. وزیر راه و شهرسازی با اشاره به توافق‌ها و تفاهم‌نامه‌های منعقدشده با بخش خصوصی گفت: طبق گفته رییس کمیسیون عمران وزارت راه و شهرسازی در بخش ملی، بیشترین توافق‌نامه‌ها و تفاهم‌نامه‌ها را با بخش خصوصی منعقد کرده است. این اتفاق بزرگی است که طی دو سال گذشته رقم خورده است. وی افزود: این اقدامات اجرایی در قالب توافق‌نامه‌ها و تفاهم‌نامه‌ها، هم در زمینه تکمیل و تجهیز ناوگان و هم در حوزه توسعه زیرساخت‌ها دنبال شده است. توسعه زیرساخت نیز صرفاً به معنای افزایش طول خطوط راه‌آهن نیست؛ بلکه باید گلوگاه‌ها را شناسایی کنیم و مشخص شود چگونه سرمایه‌گذاری انجام دهیم تا این گلوگاه‌ها و نقاطی که چشمه‌های اصلی بار ما هستند، از طریق دوخطه و چهارخطه کردن مسیرها و رفع موانع، از زیرساخت مناسب‌تری برخوردار شوند. صادق ادامه داد: نکته دیگر در این توافق‌نامه‌ها و تفاهم‌نامه‌ها با بخش خصوصی، توسعه مراکز لجستیکی و پایانه‌های مرزی بوده است که دو مورد از این توافق‌نامه‌ها با دو کشور همسایه انجام شد.