سالمندان و امید به زندگی

   کوثر بیرانوند- امید به زندگی برای همه مردم جهان به خصوص ایران در حال افزایش است. سریعترین رشد جمعیت ، گروه سنی 85 سال به بالا است. با وجود پیشرفت در مراقبت های بهداشتی ، بسیاری از افراد سالمند مبتلا به بیماری های پیشرونده مزمن و غیرقابل درمان هستند و برای انجام کارهای زندگی روزمره به کمک نیاز دارند.
براساس برآوردها ، کشور ایران طی ۳۰ سال آینده در اثر افزایش نسبت سالمندان، با بحران سالمندی جمعیت مواجه خواهد شد، به طوری که در سال ۱۴۳۰، بیش از یک سوم جمعیت کشور را سالمندان تشکیل خواهند داد. سالمندی جمعیت یکی از بزرگ‌ترین موفقیت‌های جهانی و نتیجه رشد فناوری، بهبود مراقبت‌های بهداشتی، تشخیص و درمان و افزایش امید به زندگی است . به بیان سازمان ملل متحد، کشوری جمعیت سالخورده دارد که بیش از 7 درصد آن جمعیت سالمند باشند، پس با توجه به افزایش جمعیت 65 ساله و بیشتر در دهه‌های اخیر، جهان به‌طور فزاینده‌ای در حال سالمند شدن است .
پیش‌بینی آمارها در سال 2050 جمعیت افراد جهان بیش از ۶۰ سال، به دو میلیارد و جمعیت افراد بیش از ٦٥ سال به حدود یک و نیم میلیارد نفر برسد .. از این ‌رو، شاید بتوان قرن ۲۱ را قرن سالخوردگی جمعیت جهان دانست .
پیش‌بینی روند سالخوردگی، طبق مطالعات جمعیتی نشان می‌دهد مسن‌ترین جمعیت‌ها مربوط به کشورهای توسعه‌‌یافته است .بیشتر این کشورها چندین دهه را برای سازگاری با ساختارهای تغییرات سنی خود صرف کرده‌اند. برای نمونه، فرانسه 126 سال فرصت داشت تا خود را با تغییر از 7 درصد به 14 درصد در نسبت افراد 65 سال و بیشتر سازگار کند و 46 سال زمان سپری شد تا انگلستان با تغییر در نسبت بزرگ‌سالان خود هماهنگ شود .
از نظر سرعت سالمندی جمعیت، بیشترین افزایش به کشورهای در حال ‌توسعه و کمتر توسعه‌یافته مربوط است  که در این بین، جمعیت سالمندان ایرانی با سرعتی بیشتر از سرعت رشد آسیا و دنیا در حال افزایش است . با وجود اینکه ایران در حال گذار سریع جمعیتی است، نظام سلامت کشور برای رویارویی با جمعیت سالمند و سالمندی آمادگی کامل ندارد .
برخورد مناسب از آن رو اهمیت دارد که بهبود سلامت و ایمنی مردم از مأموریت‌های مهم نظام سلامت محسوب می‌شود و اینکه این نظام می‌تواند با تفکری نو، مراقبت‌ها و خدمت‌رسانی‌های ناخواسته را با اهداف و اولویت‌هایی که به سالمندی ارزش می‌نهند، جایگزین کند. همچنین برای بهبود سلامت و رفاه سالمندان راهبردهایی یکپارچه به کار گیرد .
بزرگترین چالش و مشکلات اجتماعی سالمندان با افزایش سن جلوگیری از معلولیت جسمی و افزایش “امید به زندگی فعال” است. خوشبختانه ، مطالعات اخیر نشان می دهد که پیری سالم و (“موفقیت آمیز”) ، با برنامه ریزی صحیح برای دوران سالمندی ، قابل دستیابی است. بیماری هایی مانند دیابت ، نارسایی احتقانی قلب و برخی از انواع زوال عقل را می توان با ترفندهایی به تأخیر انداخت و یا حتی از آن پیشگیری کرد. حتی از دست دادن قدرت عضلات با افزایش سن تا حدی قابل پیشگیری است. شاید از همه مهمتر ، داشتن نگرش مثبت است که به ما کمک می کند تا بر بیماری ها و مشکلات جسمی غلبه کنیم  و در روزهای سالمندی، زندگی سرشار از موفقیت و شادی را سپری نماییم.