صفحه آخر
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، معاون امور هنری وزارت ارشاد، مدیرکل هنرهای تجسمی و رئیس شورای سیاستگذاری جشنواره هنرهای تجسمی فجر، در پیامهایی جداگانه درباره مسئولیت اجتماعی هنر و هنرمندان، موضوع آب در جشنواره و تحول در مسیر جشنواره مطالبی را نوشتند. به گزارش ستاد خبری هجدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر، سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پیام خود با بیان اینکه «هنرهای تجسمی در عصر ما مسئولیتهای اجتماعی و انسانی بسیاری را به عهده دارد»، آورده است: «گفتن از موضوعات و معضلات انسانی و اجتماعی از بنمایههای هنر معاصر است و هنرمند خود را ملزم به واکنش نسبت به بحرانهای جامعه دارد. موضوع آب در هجدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر نیز نشان از ایجاد مسئولیت اجتماعی برای هنر در نسبت با یک بحران است. فرهنگ ایرانی و اسلامی برای آب احترام بسیاری قائل است که در آیات و احادیث به روشنی دیده میشود و در فرهنگ عامه مردم این سرزمین نیز آب افزون بر احترام اجتماعی میان مردم، در ذات، امری مقدس است که در قبال آن، فرهنگهای روایی و تجسمی ویژهای شکل گرفته که دعاهای بارانخواهی و قصهها و افسانهها و عروسکهای آب و باران، نمونههایی از آن است. موضوع آب در جشنواره هنرهای تجسمی، ارتباط مستقیم با تمدن ایرانی دارد. حضور مردم نیز در این دوره از جشنواره هنرهای تجسمی فجر، به واسطه برگزاری کارگاههای بازسازی نمادهای فرهنگی و آئینی، نشانی روشن از یادگارهای تاریخ و فرهنگ ایران زمین است. چرا که نگاهی گذار تاریخ هنر ایران نشان میدهد که مهمترین اسناد فرهنگی و تاریخی ایران را مردم ساختهاند. این جریان هنری فرهنگی که با جشنواره هنرهای تجسمی فجر شکل گرفته، متکی بر آموزش عمومی مردم جامعه است. این دوره از جشنواره، واجد نگاهی ملی است که جریان اجتماعی مهمی را ایجاد میکند. هنر به مثابه نیروی محرک اجتماعی وارد میدان میشود و میثاقی نوین را بین هنر و هنرمند و جامعه شکل میدهد که راهی تازه در نگاه به بحرانهای اجتماعی و گشایش آنهاست. اهمیت این دوره از جشنواره هنرهای تجسمی فجر مسأله فرهنگسازی است که با حضور نیرومند هنر در جامعه و گفتوگوی میان هنرمند با مردم آغاز میشود و بیشک سرمایهای ملی برای توسعه است. امید دارم که هنرمندان با حضور مستمر در جامعه، طرز برخورد تازهای با مسائل بحرانی جامعه مانند آب را به همگان گوشزد کنند. نقطه قوت جشنواره هنرهای تجسمی فجر حضور در سراسر کشور و ملی بودن آن است که با یادآوری فرهنگ نیاکان در رفتار با آب الگوی نوینی را به جامعه ارائه میکند.» هنگامی که بحرانی رخ میدهد، مسئولیت اجتماعی هنر، پررنگ میشود مهدی شفیعی، معاون امور هنری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در پیام خود با بیان اینکه «جشنوارههای هنری با اعلام موضع در برابر بحرانهای اجتماعی میتوانند نیروی نهفته در هنر را در همراهی با مردم به یک جریان جدی فرهنگی ـ هنری تبدیل کنند.» افزود: «از این رو هجدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر موضوع آب را به عنوان محور کار در نظر گرفته است. همه میدانیم که در جغرافیای سرزمین ما آب، افزون بر یک نعمت الهی، بهدلیل کمآبیها و خشکسالیها به یک کالای استراتژیک بدل شده است و امروز از منظر کلان به عنوان یک مسأله زیستی و تمدنی و اجتماعی باید به آن نگاه کنیم. هنر طبیعتاً در مقابل جامعه مسئولیت دارد و هنگامی که بحرانی رخ میدهد، مسئولیت اجتماعی هنر، پررنگ میشود. جامعه نیز بیواسطه از مردم میخواهد که در این بحرانها از نیروی ذاتی هنر برای ارائه راهحل پیشقدم شود. بازتولید نمادهای فرهنگی و آئینی در جشنوارههای هنری، به ویژه جشنواره هنرهای تجسمی فجر در سراسر کشور، که مبتنی بر فرهنگ و زیست تاریخی مردم در هر شهر و دیار است، به معنای نقشآفرینی هنر در مقابل یک بحران زیستی و اجتماعی است. هنر اگر به تابآوری جامعه در مقابل بحرانها یاری میرساند و در بحرانی مانند کمآبی که زندگی روزمره و توسعه صنعت و کشاورزی را دچار خطر کرده، از سویی هم میتواند شیوههای مدیریت و استفاده صحیح از آب را بر اساس فرهنگ کهن و شیوههای زیست و سبک زندگی نیاکان، به ما یادآوری کند و یا دستکم به اصلاح منطقی شیوههای مصرف بپردازد. این انتظاری است که نخبگان جامعه از هنر دارند. هنرهای تجسمی به دلیل حضور بیواسطه در زندگی انسان، میزان تأثیرگذاری بیشتری در قیاس با هنرهای دیگر دارد. ابزار دسترسی به هنرهای تجسمی در اختیار مردم است و نیاز به واسطه و یا رسانه دیگری نیست و هنرهای تجسمی بهمانند رسانه عمل میکنند و همین ارتباط مستقیم جامعه با هنر، مهمترین ویژگی است که میتوان از آن به نفع ادراک و فهم جامعه استفاده کرد. ایجاد هیجان ملی با حضور مستقیم هنر در جامعه و بیرون کشیدن هنر از گالریها به میان مردم آمدن هنر، از جمله اهدافی است که جشنواره هنرهای تجسمی فجر بازتعریف کرده و از هنرمندان در جایگاه مربی و آموزشدهنده بهره میگیرد. آموزش عمومی در جشنواره هنرهای تجسمی فجر در این دوره نگاهی ملی است که نیاز به همراهی دستگاههای اجرایی دارد و در این راه بخشهای اجرایی دولت و نهادهای عمومی میتوانند یاریگر جشنواره باشند تا با بیشترین تأثیرگذاری در خدمت یک امر و مسئولیت اجتماعی باشد. معاونت امور هنری با برگزاری جشنوارههای متعدد، خواهان شکلدهی به مسئولیت اجتماعی هنر است که در نهایت به ارادهای برای فرهنگسازی میرسد. فرهنگسازی از طریق هنر در صورت عمومی موجب همافزایی رویدادهای گوناگون و پراکنده میشود و جشنواره هنرهای تجسمی فجر این وظیفه را بر عهده دارد تا این وفاق را میان رویدادهایی برقرار کند تا به وحدتی در نمایش هنر و بازتابهای اجتماعی آن دست یابد.» آب به عنوان یک بحران زیستی و فرهنگی در جامعه ما موضوع جشنواره فجر است آیدین مهدیزاده، مدیرکل هنرهای تجسمی و رئیس شورای سیاستگذاری جشنواره هنرهای تجسمی فجر هم با اعلام این مطلب که «جشنواره هنرهای تجسمی فجر در گام هجدهم، با نگاهی تحولگرا و با رسالت هنر برای مردم شروع به کار کرده است» افزود: در این دوره، اهداف جشنواره افزون بر مساله هنر برای مردم، حرکت در مسیری تعریف شده برای رسیدن به هنر تلفیقی و برداشتن مرز میان رشتههای هنری بوده است. در این معنا میخواهیم به مفهوم هنر معاصر نزدیک شویم و آنچه در این دوره از جشنواره شکل میگیرد هنری یکپارچه است که درعینحال میخواهد موضوع- محور به مسأله آب بپردازد. آب به عنوان یک بحران زیستی و فرهنگی در جامعه ما موضوع جشنوارهای است که آثارش بیواسطه با مردم جامعه میتواند ارتباط برقرار کند و برای رسیدن به این منظور، آثار هنری را از محدوده گالریها بیرون میآوریم و به میان مردم میبریم. مردم جامعه نیروی خارق العادهای دارند که میتوانند آثار هنری را با وضعیت زندگی و معاصریت زیست خود بازتولید کنند. تمرکز این دوره از جشنواره بر بخش سرزمین من که تمامی استانهای کشور را دربرمیگیرد، موجب حضور پر رنگ مردم در بازتولید آثار فرهنگی خواهد بود. بیتردید پرداختن جدی به استانها، افزون بر اینکه تمرکز هنرهای تجسمی و جشنواره ها را از تهران برمیدارد و شعار ایران فقط تهران نیست را محقق میکند، موجب شکلگیری جریان اجتماعی قدرتمندی در جامعه خواهد شد. هنرمندانی که آشنایی کامل با فرهنگ عامه منطقه خود دارند و در جایگاه هنرمند ـ مربی میتوانند وظیفه آموزشهای فرهنگی را به عهده بگیرند و با بازسازی و بازتولید آئینها و اشیایی که در فرهنگ کهن و نیاکان مورد استفاده بوده، نگاهی تازه به شیوههای مصرف آب را در سطح کلان رواج دهند. جامعه ایرانی در مناطق مختلف جغرافیایی و فرهنگی، واجد ظرفیت نهفتهای است که هنر میتواند آن را به کار گیرد و از آن برای فرهنگسازی گسترده بهره ببرد. آنچه در رسالت هنر برای مردم در جشنواره اهمیت دارد دقیقاً همین مساله فرهنگسازی است. امیدواریم که این دوره از جشنواره با حمایتهای میان دستگاهی و توجه به موضوع آن که مسألهای ملی است، بتواند جریانی مؤثر را در تصحیح شیوههای مدیریت و مصرف آب در جامعه امروز ایجاد کند. از سوی دیگر در بخشهای مختلف جشنواره با بهرهگیری از توان هنری کیوریتورهای حرفهای، مجموعهای از آثار مرتبط با آب را گردآوری میکنیم و به نمایش میگذاریم. وسعت جشنواره هنرهای تجسمی فجر به اندازه کل ایران است و همین موجب میشود که جشنواره توان شگفتانگیزی را به جامعه منتقل کند. صمیمانه از ستاد برگزاری جشنواره و اعضای شورای سیاستگذاری و مدیران هنری استانها و به ویژه دبیرکل محترم جشنواره سپاسگزارم که همه توان خود را برای این موضوع ملی به میان آوردهاند تا جشنواره هنرهای تجسمی فجر بتواند بیشترین تأثیرگذاری را در جامعه داشته باشد.» جشنواره هنرهای تجسمی فجر در روز هفتم اسفندماه در موزه امام علی بخش نمایشگاهی خود را آغاز میکند. در این نمایشگاه با عنوان «بابا آب داد»، آثاری از هنرمندان با موضوع آب نمایش داده میشود.