سیاست
همزمان با اعتراضات در ایران، رسانههای بینالمللی با تمرکز بر مواضع آمریکا و اسرائیل، روایتهای مداخله جویانهای از نقش بازیگران خارجی در ناآرامیها ارائه دادند؛ روایتی که از حمایت علنی واشنگتن تا پیام مستقیم دستگاه اطلاعاتی اسرائیل به معترضان امتداد یافت. اعتراضات اخیر در ایران، اگرچه در بستر نارضایتیهای اقتصادی و اجتماعی شکل گرفت، اما بهسرعت از یک رخداد داخلی فراتر رفت و به موضوعی برجسته در دستور کار رسانهها و مقامات غربی تبدیل شد. همزمان با گسترش ناآرامیها، فضای رسانهای بینالمللی بهگونهای سامان یافت که اعتراضات ایران نه صرفاً بهعنوان یک مساله داخلی، بلکه بهمثابه عرصهای برای اعمال فشار سیاسی، بازتولید روایتهای مطلوب و حتی جهتدهی افکار عمومی جهانی بازنمایی شود. در این میان، نقش فعال رسانههای غربی در برجستهسازی پیامها، انتخاب گزینشی واژگان و بازنشر مواضع رسمی دولتهای غربی، جایگاه ویژهای یافت. مواضع مداخله جویانه مقامات آمریکایی و برخی متحدان واشنگتن، که بهطور مستقیم در حمایت از معترضان بیان شد، بهسرعت در چرخه خبری رسانههای جریان اصلی غرب قرار گرفت و بهعنوان چارچوب غالب تحلیل اعتراضات ایران تثبیت شد. این رسانهها با تمرکز بر روایت «مطالبات مشروع» و «حق اعتراض»، تلاش کردند اعتراضات را در قالبی سیاسی–حقوق بشری تعریف کنند؛ قالبی که همسو با اهداف سیاست خارجی غرب در قبال ایران ارزیابی میشود. همزمان، اظهارات تهدیدآمیز برخی مقامات آمریکایی و پیامهای تحریکآمیز صادرشده از سوی بازیگران امنیتی و سیاسی اسرائیل، بُعد دیگری از مداخله غیرمستقیم در تحولات داخلی ایران را نمایان ساخت. در چنین فضایی، اعتراضات به میدان تقابل روایتها بدل شد؛ میدانی که در آن رسانهها، فراتر از نقش اطلاعرسانی، به ابزار اثرگذاری سیاسی و روانی تبدیل شدند. بررسی این روند نشان میدهد که پوشش رسانهای غرب، نهتنها بازتابدهنده تحولات میدانی، بلکه بخشی از فرآیند جهتدهی، فشارسازی و مدیریت ادراک عمومی درباره ایران بوده است؛ فرآیندی که همزمان با تشدید تنشهای منطقهای و بینالمللی معنا پیدا میکند. مقامات آمریکایی با مداخله در مسائل داخلی ایران به صورت علنی از معترضان حمایت کردند و این امر بازتاب وسیعی در رسانههای غربی داشت. وزارت خارجه آمریکا چهارشنبه ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ (۱۰ دی ۱۴۰۴) در حساب فارسی خود در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد، عمیقاً نگران معترضان ایران است و تأکید کرد مطالبه حقوق اولیه جرم نیست و جمهوری اسلامی باید حقوق مردم ایران را محترم بشمارد. وزارت خارجه آمریکا همان روز در پست دیگری مدعی شد، ابتدا بازارها، بعد دانشجویان و اکنون ایرانیان تمام کشور متحد شدهاند. آنها زندگیهای متفاوت اما یک مطالبه دارند؛ به صدا و حقوق ما احترام بگذارید. رسانههایی مانند «سیبیاس نیوز» ضمن بازتاب این پیامها اشاره کردند که دولت آمریکا حقوق مردم ایران برای اعتراض مسالمتآمیز را به رسمیت میشناسد. همچنین رادیو فردا و سایر رسانههای بینالمللی گزارش دادند که سخنگویان وزارت خارجه آمریکا اعتراضات اخیر را ناشی از خشم قابل درک مردم ایران از ناکامیهای حکومتشان توصیف کرده و از تهران خواسته اند به جای سرکوب به مطالبات شهروندان پاسخ دهد. از سوی دیگر بنا بر گزارش خبرگزاری «آسوشیتدپرس»، دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا روز جمعه ۲ ژانویه ۲۰۲۶ (۱۲ دی ۱۴۰۴) در شبکه اجتماعی ایکس ادعاها و تهدیدات و مداخلات جدید علیه کشور مطرح کرد که چنانچه جمهوری اسلامی دست به مقابله با معترضان بزند، ایالات متحده برای نجات آنها وارد عمل خواهد شد. او با عبارات تهدیدآمیز به تهران اخطار داد که برای هرگونه اقدامی آماده است. اظهارات ترامپ در رسانههای جریان اصلی آمریکا و اروپا بازتاب یافت. رسانههای آمریکایی مانند سیانان و خبرگزاریهای بینالمللی نیز سعی کرده اند فضای تقابلی به وجود آمده را پوشش دهند. به گزارش آسوشیتدپرس، مقامات ارشد امنیتی ایران در واکنش به پیام ترامپ، او را به ماجراجویی متهم کرده و هشدار داده اند هرگونه مداخله آمریکا در امور داخلی ایران، تمام منطقه را دچار هرجومرج خواهد کرد. این اظهارات که روز جمعه ۱۲ دی توسط چهرههایی مانند «علی لاریجانی» دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان مطرح شد، در رسانههایی همچون «تایمز آو اسرائیل» و «خبرگزاری فرانسه» بازتاب یافت. در همان روز، «علی شمخانی» مشاور رهبر انقلاب نیز در توییتی نوشت هر دست مداخلهگری که بیش از حد به امنیت ایران نزدیک شود قطع خواهد شد. رسانههای آمریکایی و اروپایی این تهدیدهای متقابل را نشاندهنده تشدید تنش میان تهران و واشنگتن دانستند. «نیویورک تایمز» سه شنبه ۳۰ دسامبر ۲۰۲۵ (۹ دی ۱۴۰۴) در گزارشی، فضای ایجادشده را تقابلی کمسابقه توصیف کرد که میتواند بر آینده برنامه هستهای ایران و رویارویی منطقهای تأثیر بگذارد. همزمان با ادامه یافتن اعتراضات، نقش اسرائیل نیز بیشتر نمایان شد. رسانهها گزارش دادند که مقامات اسرائیلی به صورت علنی و غیرعلنی از اعتراضات داخل ایران حمایت کردهاند. یک اتفاق کمسابقه، پیام مستقیم موساد به معترضان ایرانی بود که در رسانههای مختلف بازتاب یافت. بنا بر گزارش خبرگزاری فرانسه که در منابعی چون سیبیاس نیوز بازنشر شد، موساد در آخرین روزهای دسامبر با انتشار پیامی در حساب رسمی فارسی خود در شبکه اجتماعی ایکس، خطاب به مردم ایران مدعی شد ما با شما بر روی زمین هستیم و از آنها خواست همگی با هم به خیابانها بیایید. کانال «تی آر تی ورلد» ترکیه این پیام موساد را تشویق علنی معترضان توسط دستگاه اطلاعاتی اسرائیل توصیف کرد. تحلیلگران در گفتوگو با الجزیره چنین اقدامی را مدرک دخالت مستقیم خارجی در ناآرامیها قلمداد کردند. اسرائیل در سطح رسمی موضعگیری تندی داشت. برخی چهرههای سیاسی صهیونیست ها به حمایت از معترضان برخاستند. برای مثال «نفتالی بنت» نخستوزیر پیشین اسرائیل، دوشنبه ۲۹ دسامبر ۲۰۲۵ (۸ دی) در پیامی ویدئویی خطاب به مردم ایران ادعاهای تحریک آمیزی را مطرح کرد: «تمام ملتهای جهان آزاد در مبارزه عادلانه شما کنار شما ایستادهاند. زمان برخاستن فرارسیده؛ آینده به دست شماست، قیام کنید.» همچنین «گلعاد اردان» نماینده اسرائیل در سازمان ملل و چند وزیر کنونی کابینه اسرائیل در شبکههای اجتماعی با هشتگ سازی به طور ضمنی از معترضان ایرانی پشتیبانی کردند. «گیلا گملیئل» وزیر علوم اسرائیل نیز با انتشار عکسی از خود با کلاه «دوباره ایران را عظمت ببخشیم» (شعار اقتباسی از کارزار ترامپ) عنوان کرد اسرائیل از «رضا پهلوی» حمایت میکند.