دولت زیر تیغ مخالفان

   دولت چهاردهم روزگار عجیبی را می‌گذراند، روزهایی که آمریکا ایران را تحت شدیدترین تحریم‌های اقتصادی قرار داده و کشور در محاصره دریایی و هوایی قرار دارد، روزهایی که احتمال وقوع جنگ تمام‌عیار و حمله به زیرساخت‌های کشور بیش از پیش شده است و امیدها برای بازگشت تهران و واشنگتن به تفاهم اسلام‌آباد کمرنگ‌تر از پیش است. گویی آن روزهایی که مسعود پزشکیان در انتخابات تیرماه ۱۴۰۳ شعارهایی چون مذاکره با آمریکا، برداشتن فیلترینگ و پیوستن به FATF را سر می‌داد، هیچ‌گاه تصور نمی‌کرد که در طول ۲ سال و اندی که از عمر ریاست‌جمهوری‌اش می‌گذرد، آن‌قدر با بحران‌های بزرگ روبه‌رو شود که لقب بدشانس‌ترین رئیس‌جمهور ایران را از آن خود کند.
اما فارغ از همه بحران‌های بین‌المللی و سایه جنگی که بر سر کشور سنگینی می‌کند، بخشی از تندروها و مخالفان دولت نیز تلاش می‌کنند تا با ایجاد موانع و حتی استفاده از ابزارهایی قانونی، دولت را از حیز انتفاع بیندازند تا خودشان بار دیگر هسته قدرت را به دست بگیرند. به بیان دیگر، در شرایطی که دو وزیر دفاع و اطلاعات در حمله نظامی اسرائیل و آمریکا در اسفندماه سال گذشته به شهادت رسیدند و هنوز تکلیف جایگزین‌ها آن مشخص نشده، برخی از مخالفان دولت که بخشی از آنان در مجلس دوازدهم حضور دارند، بار دیگر پرونده استیضاح کابینه چهاردهم را کلید زدند.
استیضاح عراقچی به سبک احمدی نژاد
اگر چه در دو سال گذشته، نام عباس عراقچی، همواره در لیست استیضاح نمایندگان مجلس دوازدهم قرار داشت، اما در روزهایی که او به همراه مسعود پزشکیان برای حضور در نشست سالانه مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک سفر کرده بود، در تهران مخالفانش خواستار استیضاح او شدند. نامه‌ای که از سوی امیرحسین ثابتی، نماینده تهران و مشاور ثابتی به محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ارسال شده و توسط نمایندگان تندرو به امضا رسیده است. اما چرا به یکباره بحث استیضاح عراقچی مطرح شد؟
مخالفان میدری دست به کار شدند
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از دیگر اعضای کابینه پزشکیان است که از همان ماه‌های نخستین روی کار آمدن دولت زیر تیغ انتقادات و فشارها برای استیضاح قرار داشته است. فشارهایی که در شرایطی که دولت در جنگ و محاصره اقتصادی قرار دارد بیشتر شده است. احمد فاطمی، عضو کمیسیون اجتماعی مجلس با اشاره به ارجاع طرح استیضاح وزیر کار به صحن مجلس گفته: «طرح استیضاح نیازی به رأی‌گیری در کمیسیون نداشت و به دلیل قانع نشدن طراحان استیضاح به صحن علنی ارجاع شد و وزیر کار در صحن به نمایندگان پاسخ می‌دهد.»
مدنی زاده به سرنوشت همتی دچار می‌شود؟
بازار ارز و طلا به رکوردهای تاریخی دست پیدا کردند و از همین رو، همه نگاه‌ها به سمت علی مدنی زاده، سکاندار وزارت اقتصاد و دارایی کشیده شده است. در واقع، استیضاح مدنی در شرایطی به جریان افتاده که او در شرایط جنگ 12 روزه از نمایندگان رأی اعتماد گرفت و کشور در یک سال و نیم گذشته درگیر نبرد نظامی، تحریم‌های شدید و محاصره اقتصادی بوده است. مولفه‌ای که نمایندگان آن را نادیده گرفته و بر این باورند که با استیضاح وزیر می‌توانند قیمت دلار را پایین آورند.
پشت‌پرده استیضاح‌ وزرای پزشکیان
با در نظر گرفتن حق استیضاح برای نمایندگان، در حالی که در شرایط سیاسی و اقتصادی کشور، شاید مسئله اصلی فقط استیضاح سه وزیر دولت چهاردهم نباشد؛ مسئله اینجاست که دولت در شرایطی باید برای اداره کشور در یکی از سخت‌ترین مقاطع چند سال اخیر تصمیم بگیرد که از یک سمت وزرای اطلاعات و دفاع در جنگ رمضان به شهادت رسیدند و از سوی دیگر، حالا سه وزارتخانه دیگر نیز با خطر استیضاح و تغییر وزیر روبه‌رو هستند.
در چنین شرایطی، حتی اگر استیضاح هر یک از این وزرا به برکناری آنها منجر شود، ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شود. دولت باید تا زمان معرفی سرپرست، انتخاب وزیر جدید، معرفی او به مجلس و گرفتن دوباره رأی اعتماد، بخشی از انرژی و زمان خود را صرف جابه‌جایی در وزارتخانه‌ها کند؛ وزرایی که در صورت انتخاب نیز برای شناخت ساختار وزارتخانه، مدیران، مسائل و بحران‌های موجود به زمان نیاز دارند. این در حالی است که عمر دولت چهاردهم هم به نیمه دوم خود نزدیک شده و شرایط جنگ فرصت چندانی برای آزمون و خطای دوباره را نمی‌دهد.
از همین رو، فارغ از اینکه نمایندگان چه توضیحی برای استیضاح هر یک از این وزرا دارند و عملکرد کابینه چهاردهم تا چه اندازه قابل نقد است، تکرار این روند در شرایط جنگ و محاصره می‌تواند دولت را با یک فرسایش مدیریتی جدی روبه‌رو کند؛ دولتی که هم‌زمان باید کشور را در شرایط محاصره اقتصادی اداره کند، برای جنگ احتمالی آماده باشد و مسائل روزمره مردم را نیز پیش ببرد.
شاید به همین دلیل است که آنچه امروز در مجلس در حال رخ دادن است را نمی‌توان صرفاً در چارچوب تعیین تکلیف برای سرنوشت سه وزیر دید؛ چراکه در صورت ادامه این روند، مسئله از تغییر چند وزیر فراتر می‌رود و می‌تواند به خالی شدن تدریجی بخش‌هایی از کابینه و از دست دادن توان مدیریتی کشور منجر شود. اقدامی که تندروها با برجسته کردن آن به دنبال کسب قدرت و تبلیغات منفی علیه دولت پزشکیان هستند.